Göbekli Tepe

Göbekli Tepe is een c.a. 12000 jaar oude verzameling stenen bouwwerken in het zuiden van van het huidige Turkije. Göbekli Tepe is geconstrueerd rond het einde van de laatste ijstijd, c.a. 9.500 BCE, en werd door archeologen voor het eerst herontdekt in de jaren 60 van de 20e eeuw CE. Het is momenteel het oudste grote menselijke bouwwerk bekend.

Het werd lange tijd bestempeld als een anachronisme, omdat de mensheid in deze periode (de steentijd) geacht werd uit relatief kleine jager/verzamelaar samenlevingen te bestaan, welke niet in staat geacht werden bouwwerken van dergelijke omvang en complexiteit te bouwen of onderhouden.

Op dit moment is ongeveer 10% ervan opgegraven, en voor zover men nu kan inschatten betreft het een een gigantisch tempelcomplex, dat mogelijk meer dan duizend jaar in gebruik is geweest. Er is helaas weinig tot niets bekend over de cultuur van de samenlevingen die het complex hebben opgebouwd en onderhouden.